| Ochrona własności intelektualnej 02-10-2010 |
| to sa notatki z 20.11 Prawo autorskie przysługuje twórcy, o ile ustawa nie stanowi inaczej (art. 8 ust. 1 pr.aut.) Zasadą jest, że podmiotem autorskich praw osobistych i majątkowych jest twórca (art. 8 ust. 1 pr. aut.). Prawo autorskie powstaje ex lege na jego rzecz, a wyjątki od tej zasady mogą wynikać wyłącznie z przepisów ustawy. Powstania prawa autorskiego na rzecz innego podmiotu niż twórca nie można, zatem uregulować w drodze czynności prawnej. Twórcą jest osoba fizyczna, która wniosła twórczy wkład do utworu. Przyznanie podmiotowi statusu twórcy w rozumieniu prawa autorskiego wymaga stwierdzenia istnienia zależności pomiędzy działalnością tej osoby a powstaniem dzieła podlegającego ochronie autorsko prawnej. Podmiotem prawa autorskiego może być każda osoba fizyczna, niezależnie od tego, czy ma ona pełną lub ograniczoną zdolność do czynności prawnych, czy też jest jej pozbawiona. Podmiotem prawa autorskiego, zatem może być osoba małoletnia - znanych jest wiele przypadków utworów wykreowanych w wieku młodzieńczym, np. twórczość W.A. Mozarta. Podobnie nie ma przeszkód, aby status twórcy mógł zostać przyznany osobom pełnoletnim pozbawionym zdolności do czynności prawnych. Brak pełnej zdolności do czynności prawnych wiąże się jedynie z brakiem możliwości samodzielnego dysponowania prawami autorskimi. Nie jest przy tym wyłączona możliwość dokonywania czynności faktycznych, przykładowo w postaci zwielokrotnienia dzieła. Domniemanie autorstwa Domniemywa się, że twórcą jest osoba, której nazwisko w tym charakterze zostało uwidocznione na egzemplarzach utworu lub której autorstwo podano do publicznej wiadomości w jakikolwiek inny sposób w związku z rozpowszechnianiem utworu (art. 8 ust. 2 pr.aut.). Ustawodawca ustanawia domniemanie, że twórcą jest osoba, której nazwisko w tym charakterze zostało uwidocznione na egzemplarzach utworu lub której autorstwo podano do publicznej wiadomości w jakikolwiek inny sposób w związku z rozpowszechnianiem utworu (art. 8 ust. 2 pr.aut.). Domniemanie, co do faktu autorstwa jest domniemaniem prawnym wzruszalnym (preasumptio iuris tantum) i może zostać obalone dowodem przeciwnym w drodze wszelkich środków dowodowych przez wykazanie, że osoba, której nazwisko zostało uwidocznione na egzemplarzach utworu lub której autorstwo podano do publicznej wiadomości w jakikolwiek inny sposób w związku z rozpowszechnianiem utworu, nie jest twórcą dzieła. Konieczne jest w związku z tym udowodnienie, że osoba ta nie wniosła twórczego wkładu w powstanie utworu. Domniemanie to nie jest tożsame z domniemaniem przysługiwania praw autorskich, dotyczy, bowiem autorstwa, jako określonego przymiotu faktycznego, z którym ustawa wiąże skutki prawne. Polegają one na przeniesieniu ciężaru dowodu na podmiot, który chce to domniemanie obalić. Przyznanie autorskich praw majątkowych podmiotom innym niż twórca wymaga szczególnego przepisu ustawy. Wyjątki od zasady, zgodnie, z którą podmiotem prawa autorskiego jest twórca, mogą dotyczyć nabycia pierwotnego i pochodnego autorskich praw majątkowych. Twórca w każdym ze wskazanych przypadków zachowuje autorskie prawa osobiste. Ustawodawca przewiduje dwa wyjątki od zasady, że pierwotnym podmiotem prawa autorskiego jest twórca. Dotyczą one: => utworów zbiorowych (art. 11 pr. aut.); => programów komputerowych stworzonych przez pracownika w wyniku wykonywania obowiązków ze stosunku pracy (art. 74 ust. 3 pr. aut.). Pierwotnym właścicielem autorskich praw majątkowych innym niż twórca jest: producent lub wydawca w odniesieniu do dzieła zbiorowego (art. 11 pr. aut.); pracodawca w odniesieniu do programu komputerowego stworzonego w ramach stosunku pracy (art. 74 ust. 3 pr.aut.) Autorskie prawa majątkowe do utworu zbiorowego, w szczególności do encyklopedii lub publikacji periodycznej, przysługują producentowi lub wydawcy. Domniemywa się, że producentowi lub wydawcy przysługuje prawo do tytułu (art. 11 pr.aut.). Domniemywa się, że producentem lub wydawcą jest osoba, której nazwisko lub nazwę uwidoczniono w tym charakterze na przedmiotach, na których utwór utrwalono, albo podano do publicznej wiadomści w jakikolwiek sposób w związku z rozpowszechnianiem utworu (art. 15 pr.aut.). Producentem jest osoba fizyczna lub prawna podejmująca inicjatywę i ponosząca koszty sporządzenia danego dobra materialnego, która ma co najmniej wpływ (choćby przez prawo nadzoru) na przebieg i rezultat tego procesu. Pracodawca, jako podmiot pierwotnie uprawniony z tytułu autorskich praw majątkowych do programu komputerowego stworzonego w ramach stosunku pracy. Prawa majątkowe do programu komputerowego stworzonego przez pracownika w wyniku wykonywania obowiązków ze stosunku pracy przysługują pracodawcy, o ile umowa nie stanowi inaczej (art. 74 ust. 3 pr.aut.). W odniesieniu do programu komputerowego przyjęto zasadę pierwotnego nabycia autorskich praw majątkowych przez pracodawcę w sytuacji, gdy program komputerowy został stworzony w wyniku wykonywania obowiązków ze stosunku pracy. W związku z tym w sytuacji powstania programu komputerowego na podstawie umowy przyrzeczenia publicznego bądź stosunku prawnego zbliżonego do stosunku pracy należy przyjąć, że podmiotem autorskich praw majątkowych jest twórca programu komputerowego, o ile umowa nie stanowi inaczej Nabycie pochodne Podmiot prawa autorskiego nabywający z mocy ustawy autorskie prawa majątkowe w sposób pochodny: pracodawca w odniesieniu do utworów pracowniczych stworzonych w wyniku wykonywania obowiązków ze stosunku pracy (art. 12 pr.aut.) . Jeżeli ustawa lub umowa o pracę nie stanowią inaczej, pracodawca, którego pracownik stworzył utwór w Wyniku wykonywania obowiązków ze stosunku pracy, nabywa z chwilą przyjęcia utworu autorskie prawa majątkowe w granicach Wynikających z celu umowy o pracę i zgodnego zamiaru stron (art. 12 ust. 1 pr.aut). Instytucją naukową - jest jednostka, która prowadzi działalność naukową. Działalność naukowa instytucji naukowej może mieć charakter działalności podstawowej, jak również działalności obocznej. Instytucjami naukowymi są m.in. uczelnie (prowadzące badania naukowe lub wykonujące inną działalność naukową) w rozumieniu ustawy z 27 lipca 2005 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym, placówki naukowe Polskiej Akademii Nauk Utworem naukowym - jest każdy utwór z zawartością naukową, przy czym dotyczyć on może także przedstawienia zdobyczy techniki. [ ... ] Jest to utwór stanowiący rezultat naukowego procesu poznawczego, zorientowany nie na siebie, lecz na przedstawiony w nim, obiektywnie istniejący stan rzeczy. Podmiotem osobistych i majątkowych praw autorskich do utworu naukowego jest twórca Instytucji naukowej przysługują trzy uprawnienia odnoszące się do utworu naukowego stworzonego przez pracownika w wyniku wykonywania obowiązków ze stosunku pracy: pierwszeństwo opublikowania utworu naukowego (art. 14 ust. 1 pr.aut.) ; prawo do korzystania z materiału naukowego zawartego w utworze (art. 14 ust. 2 pr.aut.); prawo udostępniania tego utworu osobom trzecim (art. 14 ust. 2 pr.aut.) Działania anonimowe Dopóki twórca nie ujawnił swojego autorstwa, w wykonywaniu prawa autorskiego zastępuje go producent lub wydawca, a w razie ich braku – właściwa organizacja zbiorowa zarządzania prawami autorskimi ( art. 8 ust. 3 pr.aut.). Rodzaje utworów UTOWRY Zależne - art.2 pr.aut.! UTOWRY Współautorskie art.9 pr.aut.!: Rozłączne nierozłączne UTOWRY Połączone art.10 pr.aut.! UTOWRY Zbiorowe art.11 pr.aut.! Np. encyklopedia, rocznik, kalendarz, telegazeta, programy publicystyczne. UTOWRY Pracownicze art.12 pr.aut.! UTOWRY Naukowe art.14 pr.aut.! |